owe · Polish · winien / zawdzięczać

Related · dłużny, zawdzięczać, the modal, and pay

dłużny prints the debt frame again. WSJP’s definition is “mający w stosunku do kogoś dług,” and the schema is KOMU + CO + (za CO), the same three marks as winien I. The hyperonym line of winien I names dłużny. PWN’s person gloss is “mający dług do spłacenia.” The quotes are Byłam dłużna pieniądze koleżankom, pracodawca jest mu dłużny pieniądze za naprawę urządzeń grzewczych, Był mu bowiem dłużny 15 dolarów za szkice, and spółdzielnia jest mi dłużna ponad 100 tys. złotych. Feminine dłużna and masculine dłużny agree with the nominative. The pages opened here do not print potoczny or przestarzały on this sense. The instrumental dłużnym is a cell of the paradigm. It is not those quotes.

zawdzięczać is a separate verb. WSJP sense 1, “komuś życie,” is “otrzymać coś dobrego od jakiejś osoby i być jej za to wdzięcznym.” The schemas are Rz osobowy + zawdzięczać + KOMU + CO and KOMU + że ZDANIE. The quote is temu tybetańskiemu lekarzowi … moja matka zawdzięczała życie. Cambridge’s Polish–English entry glosses zawdzięczać coś komuś as “to owe sth to sb,” and the line is Zawdzięczam mu życie, “I owe him my life.” The beneficiary is the nominative subject. The thing is accusative. The source is dative. PWN’s first gloss is “być winnym wdzięczność za coś, co otrzymało się lub czego doświadczyło się dzięki komuś lub czemuś.” That infinitive is the gloss. It is not a debt quote with a spelled Creditor and a sum. PWN’s second gloss, and WSJP sense 2 “badaniom,” are “zaistnieć, powstać, rozwinąć się dzięki” a person or a circumstance. The collocations are badaniom, talentom, okolicznościom. A sum is not that CO. English I owed the surgeon my life and I owe my success to my teachers stay on one verb. Polish does not put życie in the money accusative of winien.

The modal is a separate sense. WSJP files winien II as a verb, bookish, synonym powinien, schema an infinitive. The “zapłacić” sense is “jeśli stanie się to, co nazywa następujący czasownik, będzie to dobre lub korzystne,” and the line is winien zapłacić pół kopy sykli grzywny. The past order on that entry is winien był okazać. The probability sense is “wyraża przekonanie mówiącego, że stan rzeczy … rzeczywiście istnieje,” kapitan winien zarezerwować and zakończenie prac winno nastąpić, beside Koszt powinien zamknąć się. Wikisłownik keeps the money adjective, winien + B., apart from the modal, synonym powinien, winieneś umyć ręce. PWN’s powinien is an infinitive: “jest pożądane, konieczne, żeby ktoś coś zrobił,” Powinien spłacić dług; “coś jest spodziewane,” Powinien zaraz wrócić; and Zupa powinna być gorąca, feminine powinna. The 22 July answer says an infinitive can stand where the obligation’s accusative stands: winien natychmiast zawiadomić. That infinitive is not stówę. Powinien spłacić dług does not print a dative Creditor. English modal ought stays off the debt places of owe.

zadłużyć się marks the person with u plus genitive. WSJP: “spowodować, że ma się dług do spłacenia.” The schemas are (u KOGO) + (na ILE) and (GDZIE) + (na ILE). The quotes are zadłużyć się u swoich pracowników na 21 milionów złotych and zadłużyli się w tym banku … na łączną kwotę ponad 3,5 mld zł. The aspect partner is zadłużać się. The synonym line names zapożyczyć się. u plus genitive is not the dative of winien. dłużyć się is another verb. WSJP’s definition is “trwać zbyt długo w odczuciu mówiącego,” and the schema is an optional KOMU. That dative is the person for whom the time drags. It is not a Creditor, and the entry prints no sum.

The guilt homonym is not the debt. Wolański’s third meaning is “będący sprawcą lub przyczyną czegoś”: genitive jest winien tego wypadku, dative ty jesteś wszystkiemu winny. The 22 July answer prints genitive był winien wypadku drogowego and są winni zaniedbań, dative Ona temu winna, or no complement, jestem winien. WSJP’s separate adjective winny “przestępstwa” is that guilt reading. Its genitive collocations are not stówę.

pay_GIVE · płacić is the transfer. Winien names the debt. Płacić is the page where a payer’s payment puts the amount with a recipient. This page does not treat Byłem winien Olkowi stówę as that transfer. pay_BILL · zapłacić takes the bill as its object.

Which object the clause treats as the object is the note Causative templates and argument selection. This page does not edit that note. On zawdzięczać the direct object is the thing owed. The source is dative. It is not that direct object. On winien the accusative debt is not the object of a finite verb.

Examples

Argument difference. English owe allows a double object, owe her money, and owe money to her, and it uses that same verb for I owed the surgeon my life. Polish winien is a short-form predicative. It agrees with a nominative Debtor. The Creditor is dative. The debt is accusative. zawdzięczać is a different verb, with a nominative beneficiary, an accusative thing, and a dative source. The modal is powinien or winien plus an infinitive, and it is a separate sense.

Printed dictionary lines come first. A constructed line reuses a printed marking. It is labelled constructed.

Derivations · working sketches, revisable

Each sketch is a working drawing. The debt drawing gives the Debtor to the nominative, the short form to agreement with that nominative, the debt to one accusative, and the Creditor to the dative. The zawdzięczać drawing is a verb with a nominative beneficiary, an accusative thing, and a dative source. The modal drawing is an infinitive. The zadłużyć się drawing is u plus genitive. Open one sketch at a time. Which theta role is the object is the revisable note Causative templates and argument selection. This page does not edit that note.

[ —
  [ √winien
     [ stówę ]
     [ Olkowi ] ] ]            ← nominative Debtor
                                    ← short form agrees
                                    ← debt one accusative
                                    ← Creditor dative
                                    ← za + accusative is optional
                                    ← not a bare Jan

[ —
  [ √zawdzięczać
     [ życie ]
     [ mu ] ] ]                ← nominative beneficiary
                                    ← CO: życie, accusative
                                    ← KOMU: dative source
                                    ← not the money stówę
                                    ← że-clause is the other schema
                                    ← badaniom is the cause sense

[ —
  [ √powinien
     [ spłacić ] ] ]           ← short form, infinitive
                                    ← not ci and not 200 zł
                                    ← powinna agrees on Zupa powinna
                                    ← winien II is the bookish synonym
                                    ← past on that row: winien był
                                    ← debt places are outside this row

[ —
  [ √zadłużyć się
     [ u pracowników ]
     [ na 21 milionów ] ] ]   ← subject Debtor
                                    ← u + genitive
                                    ← na + the sum
                                    ← w banku is the place schema
                                    ← dłużyć się is not this verb